Học hát bài: Tình Ca Tây Bắc
Giáo viên: XUÂN THỦY DẠY HÁT
GIỚI THIỆU
Tình ca Tây Bắc của nhạc sĩ Bùi Đức Hạnh là một bức tranh âm nhạc rực rỡ và tràn đầy sức sống, ca ngợi vẻ đẹp hùng vĩ của núi rừng phương Bắc hòa quyện cùng tình yêu đôi lứa sắt son. Bài hát mở ra một không gian xuân tươi mới với rừng cây xanh lá, muôn đóa hoa mai đua nở và đàn bướm trắng dập dìu trong nắng vàng. Tiếng suối reo vui quanh mình được ví như muôn tiếng đàn, kết hợp với nhịp sáo bâng khuâng vang vọng khắp sườn non, tạo nên một bản giao hưởng tuyệt diệu của thiên nhiên. Tác giả sử dụng những hình ảnh ẩn dụ đậm chất núi rừng để khắc họa sự gắn kết giữa người nam và người nữ: Em là dòng sông Mã, anh là núi Mường Hung, hay Anh là rừng xanh thắm, em là suối ngàn sâu. Sự giao hòa này không chỉ là tình cảm cá nhân mà còn gắn liền với trách nhiệm xây dựng quê hương, khi anh làm no lòng mường và em làm vui ấm bản. Phần điệp khúc mang nhịp điệu Valse rộn ràng, vẽ nên khung cảnh hạnh phúc khi đôi ta cùng soi bóng bên dòng suối trong xanh, sống đời êm đềm giữa thiên nhiên khoáng đạt. Trong bối cảnh đất nước hòa bình, tình yêu ấy nảy nở như mùa xuân vĩnh cửu, mang lại niềm tin và sức mạnh cho con người. Từng lời ca như lời mời gọi, lời thề nguyền gắn bó giữa cây rừng và dòng suối, giữa núi cao và vực thẳm, tạo nên một biểu tượng bất diệt về sự thủy chung. Toàn bộ nhạc phẩm toát lên vẻ đẹp trong sáng, hào sảng và tình tứ, thể hiện tâm hồn yêu đời, yêu người của đồng bào vùng cao. Tình ca Tây Bắc không chỉ là một bài hát về tình yêu mà còn là lời ngợi ca cuộc sống mới ấm no, tự do trên những dải biên cương xa xôi của Tổ quốc.
HỢP ÂM
Tone: [G]
-Slow-
1. Rừng cây xanh [G] lá muôn đoá hoa [Em] mai mừng đón xuân [C] về
Vui trong nắng [G] vàng từng đàn bướm [Em] trắng bay khắp rừng [Am] hoa
Ngập ngừng bên [Em] suối nước reo quanh [C] mình như muôn tiếng [G] đàn
Bâng khuâng nỗi [Em] lòng nhịp sáo ai [D] đưa tiếng ca rộn [G] vang
[G] Em là [Em] dòng sông [C] Mã, [Bm] anh là [D] núi Mường [G] Hung
Cho [Em] thuyền em [C] ngược (ơ) dòng gió [Am] đưa em về [G] núi
[G] Em hãy [Em] về bên [C] suối đợi [G] anh anh [E7] ở bên [Am] khuông
Anh làm [Em] no lòng [D] mường, [Em] em làm [G] vui ấm [Em] bản
ĐK-Valse:
[G] Rừng rừng [Em] hoa với chim [G] ca vui tưng [D] bừng
[G] Suối nước trong [Bm] xanh soi bóng [Em] em và bóng anh
[Am] Bên nhau cùng [Em] sống vui êm [C] đềm cùng núi [G] rừng
[Em] Đất nước hoà [Bm] bình hạnh phúc [D] ta như mùa [G] xuân
-Slow-
2. Rừng cây xanh [G] lá muôn đoá hoa [Em] mai mừng đón xuân [C] về
Vui trong nắng [G] vàng từng đàn bướm [Em] trắng bay khắp rừng [Am] hoa
Ngập ngừng bên [Em] suối nước reo quanh [C] mình như muôn tiếng [G] đàn
Bâng khuâng nỗi [Em] lòng nhịp sáo ai [D] đưa tiếng ca rộn [G] vang
[G] Anh là [Em] rừng xanh [C] thắm, [Bm] em là [D] suối ngàn [G] sâu
Cây [Em] rừng anh [C] là (ơ) cầu vắt [Am] ngang trên dòng [G] suối
[G] Khi nắng [Em] mùa xuân [C] tới, rừng [G] anh in [E7] bóng suối [Am] em
Nước chảy [Em] quanh êm [D] đềm, [Em] bao ngày [G] đêm vắng [Em] vẻ
ĐK-Valse:
[G] Rừng rừng [Em] hoa với chim [G] ca vui tưng [D] bừng
[G] Suối nước trong [Bm] xanh soi bóng [Em] em và bóng anh
[Am] Bên nhau cùng [Em] sống vui êm [C] đềm cùng núi [G] rừng
[Em] Đất nước hoà [Bm] bình hạnh phúc [D] ta như mùa [G] xuân
HƯỚNG DẪN
Câu hát:
Ta bước qua hơn nửa đời người
Hướng dẫn hát:
- Nhấn chữ: bước, nửa, đời.
- Luyến: bước (luyến nhanh), nửa (luyến lên).
- Lấy hơi/Nghỉ: Trước ta, lơi cuối câu.
- Giọng: Giọng ngực.
- Khẩu hình: Mở vừa.
- Cao độ/Giọng: Cao độ vừa, kể chuyện.
- Biểu cảm/Cảm xúc: Trầm tư, chiêm nghiệm.
- Âm lượng/Cường độ: Nhẹ–vừa.
Câu hát:
Giờ tóc xanh đã điểm hai màu
Hướng dẫn hát:
- Nhấn chữ: giờ, điểm, màu.
- Luyến: điểm (luyến nhanh từ thấp lên), màu (rung, kéo).
- Lấy hơi/Nghỉ: Sau màu.
- Giọng: Giọng ngực.
- Khẩu hình: Tròn ở màu.
- Cao độ/Giọng: Vừa.
- Biểu cảm/Cảm xúc: Ngậm ngùi.
- Âm lượng/Cường độ: Nhẹ.
Câu hát:
Lê đôi chân mòn gót nhỏ đường trần
Hướng dẫn hát:
- Nhấn chữ: lê, mòn, nhỏ, trần.
- Luyến: lê (luyến lên), nhỏ (rung nhẹ).
- Lấy hơi/Nghỉ: Không.
- Giọng: Giọng ngực.
- Khẩu hình: Mở vừa, giữ ổn định.
- Cao độ/Giọng: Vừa–thấp.
- Biểu cảm/Cảm xúc: Mệt mỏi, từng trải.
- Âm lượng/Cường độ: Nhẹ.
Câu hát:
Đời người sao ngắn ngủi
Hướng dẫn hát:
- Nhấn chữ: đời, ngắn.
- Luyến: sao (rung nhẹ).
- Lấy hơi/Nghỉ: Trước đời.
- Giọng: Giọng ngực.
- Khẩu hình: Gọn.
- Cao độ/Giọng: Vừa.
- Biểu cảm/Cảm xúc: Thở dài, suy tư.
- Âm lượng/Cường độ: Nhẹ.
Câu hát:
Hỏi cuộc đời được mấy cái mười năm
Hướng dẫn hát:
- Nhấn chữ: hỏi, mấy, mười.
- Luyến: mười (rung, kéo).
- Lấy hơi/Nghỉ: Trước hỏi.
- Giọng: Giọng ngực.
- Khẩu hình: Mở vừa.
- Cao độ/Giọng: Vừa.
- Biểu cảm/Cảm xúc: Triết lý.
- Âm lượng/Cường độ: Nhẹ–vừa.
Câu hát:
Ta trách ta hay giận cuộc đời
Hướng dẫn hát:
- Nhấn chữ: trách, giận, đời.
- Luyến: trách (nhẹ), đời (kéo).
- Lấy hơi/Nghỉ: Trước ta.
- Giọng: Giọng ngực.
- Khẩu hình: Rõ phụ âm.
- Cao độ/Giọng: Vừa.
- Biểu cảm/Cảm xúc: Tự trách, hối tiếc.
- Âm lượng/Cường độ: Vừa.
Câu hát:
Giàu sang quên bạn hữu cơ hàn
Hướng dẫn hát:
- Nhấn chữ: giàu, quên, bạn, hàn.
- Luyến: hàn (rung).
- Lấy hơi/Nghỉ: Không.
- Giọng: Giọng ngực.
- Khẩu hình: Mở vừa.
- Cao độ/Giọng: Vừa.
- Biểu cảm/Cảm xúc: Day dứt.
- Âm lượng/Cường độ: Nhẹ–vừa.
Câu hát:
Khi gian nan mình mới hiểu lòng người
Hướng dẫn hát:
- Nhấn chữ: gian, hiểu, người.
- Luyến: hiểu (luyến nhẹ), người (kéo).
- Lấy hơi/Nghỉ: Trước khi.
- Giọng: Giọng ngực.
- Khẩu hình: Tròn ở người.
- Cao độ/Giọng: Vừa.
- Biểu cảm/Cảm xúc: Thấm thía.
- Âm lượng/Cường độ: Nhẹ.
Câu hát:
Đời chua cay đắng ngọt
Hướng dẫn hát:
- Nhấn chữ: chua, đắng, ngọt.
- Luyến: ngọt (rung).
- Lấy hơi/Nghỉ: Không.
- Giọng: Giọng ngực.
- Khẩu hình: Mở vừa.
- Cao độ/Giọng: Vừa.
- Biểu cảm/Cảm xúc: Chiêm nghiệm.
- Âm lượng/Cường độ: Nhẹ.
Câu hát:
Nhìn lại ta ta biết khóc hay ta cười
Hướng dẫn hát:
- Nhấn chữ: nhìn, biết, khóc, cười.
- Luyến: cười (luyến xuống, ngân).
- Lấy hơi/Nghỉ: Trước nhìn.
- Giọng: Giọng ngực.
- Khẩu hình: Khép dần ở cười.
- Cao độ/Giọng: Hạ nhẹ cuối câu.
- Biểu cảm/Cảm xúc: Tự vấn, chua xót.
- Âm lượng/Cường độ: Nhẹ.
Câu hát:
Ôi trần gian là nơi quán trọ
Hướng dẫn hát:
- Nhấn chữ: ôi, trần, quán.
- Luyến: ôi (kéo dài), quán (luyến lên).
- Lấy hơi/Nghỉ: Trước ôi.
- Giọng: Giọng ngực vang.
- Khẩu hình: Mở hơn đoạn trước.
- Cao độ/Giọng: Cao hơn phiên khúc.
- Biểu cảm/Cảm xúc: Bừng tỉnh, triết lý.
- Âm lượng/Cường độ: Vừa–mạnh.
Câu hát:
Mà ta là lữ khách qua đường
Hướng dẫn hát:
- Nhấn chữ: ta, lữ, đường.
- Luyến: lữ (nhẹ), đường (kéo).
- Lấy hơi/Nghỉ: Không.
- Giọng: Giọng ngực.
- Khẩu hình: Tròn ở đường.
- Cao độ/Giọng: Vừa.
- Biểu cảm/Cảm xúc: Buông xả.
- Âm lượng/Cường độ: Vừa.
Câu hát:
Kiếp vô thường được mất ai hay
Hướng dẫn hát:
- Nhấn chữ: kiếp, mất, hay.
- Luyến: hay (rung).
- Lấy hơi/Nghỉ: Trước kiếp.
- Giọng: Giọng ngực.
- Khẩu hình: Gọn.
- Cao độ/Giọng: Vừa.
- Biểu cảm/Cảm xúc: Vô thường.
- Âm lượng/Cường độ: Nhẹ–vừa.
Câu hát:
Gieo chua cay gieo nghiệp đời oan trái
Hướng dẫn hát:
- Nhấn chữ: gieo, nghiệp, oan.
- Luyến: gieo (từ thấp lên), oan (rung).
- Lấy hơi/Nghỉ: Không.
- Giọng: Giọng ngực.
- Khẩu hình: Mở vừa.
- Cao độ/Giọng: Vừa.
- Biểu cảm/Cảm xúc: Nhân quả, day dứt.
- Âm lượng/Cường độ: Vừa.
Câu hát:
Cuối con đường ta còn ta với ai
Hướng dẫn hát:
- Nhấn chữ: cuối, còn, ai.
- Luyến: ai (kéo dài, ngân).
- Lấy hơi/Nghỉ: Trước cuối.
- Giọng: Giọng ngực.
- Khẩu hình: Mở rồi khép dần.
- Cao độ/Giọng: Giảm dần cuối câu.
- Biểu cảm/Cảm xúc: Cô đơn, lắng đọng.
- Âm lượng/Cường độ: Giảm dần.
Câu hát:
Khi bước qua quán trọ cuộc đời
Hướng dẫn hát:
- Nhấn chữ: bước, quán, đời.
- Luyến: bước (nhẹ), đời (kéo).
- Lấy hơi/Nghỉ: Trước khi.
- Giọng: Giọng ngực.
- Khẩu hình: Mở vừa.
- Cao độ/Giọng: Vừa.
- Biểu cảm/Cảm xúc: Chia tay.
- Âm lượng/Cường độ: Nhẹ–vừa.
Câu hát:
Trần gian ơi lữ khách đi rồi
Hướng dẫn hát:
- Nhấn chữ: trần, lữ, rồi.
- Luyến: rồi (rung, kéo).
- Lấy hơi/Nghỉ: Không.
- Giọng: Giọng ngực.
- Khẩu hình: Khép dần.
- Cao độ/Giọng: Hạ.
- Biểu cảm/Cảm xúc: Buông bỏ.
- Âm lượng/Cường độ: Nhẹ.
Câu hát:
Sau lưng ta bỏ tất cả cho đời
Hướng dẫn hát:
- Nhấn chữ: sau, bỏ, đời.
- Luyến: đời (kéo).
- Lấy hơi/Nghỉ: Trước sau.
- Giọng: Giọng ngực.
- Khẩu hình: Mềm.
- Cao độ/Giọng: Vừa.
- Biểu cảm/Cảm xúc: Dứt khoát.
- Âm lượng/Cường độ: Nhẹ–vừa.
Câu hát:
Ngoảnh mặt ta chỉ là
Hướng dẫn hát:
- Nhấn chữ: ngoảnh, chỉ.
- Luyến: ngoảnh (nhẹ).
- Lấy hơi/Nghỉ: Không.
- Giọng: Giọng ngực.
- Khẩu hình: Gọn.
- Cao độ/Giọng: Vừa.
- Biểu cảm/Cảm xúc: Lặng lẽ.
- Âm lượng/Cường độ: Nhẹ.
Câu hát:
Đến rồi đi như lữ khách bên đường
Hướng dẫn hát:
- Nhấn chữ: đến, đi, lữ, đường.
- Luyến: đường (ngân dài, kết).
- Lấy hơi/Nghỉ: Trước đến.
- Giọng: Giọng ngực.
- Khẩu hình: Mở rồi khép chậm.
- Cao độ/Giọng: Hạ dần.
- Biểu cảm/Cảm xúc: Khép lại, an nhiên.
- Âm lượng/Cường độ: Nhẹ, kết bài.