
Dạy hát Tình cây và đất Phần 1. GV Thu Hà
Giáo viên: Trần Thu Hà Dạy Hát
GIỚI THIỆU
Tình cây và đất của nhạc sĩ Tô Thanh Tùng là một nhạc phẩm mang âm hưởng ngợi ca, sử dụng hình ảnh ẩn dụ về thiên nhiên để diễn tả sự gắn kết khăng khít, không thể tách rời trong tình yêu đôi lứa. Bài hát mở đầu bằng những khẳng định mang tính quy luật sinh tồn: đất thiếu cây sẽ ngừng hơi thở, và cây thiếu đất thì chẳng thể tựa vào đâu để sống. Mối quan hệ giữa cây và đất được tác giả nâng tầm thành chuyện trăm năm ân tình, nơi sự bám rễ sâu sắc của cây đáp lại sự ôm ấp tận đáy lòng của đất, tạo nên một sự giao hòa tuyệt đối và bền vững. Từ hình ảnh thiên nhiên mang lại bóng mát và trái ngọt cho đời, nhạc sĩ đã khéo léo chuyển sang câu chuyện nhân sinh về duyên trời định. Sự gặp gỡ giữa anh và em được ví như sự kết hợp của hai thực thể đất và cây để dệt nên mộng ước ngày xanh. Hình ảnh anh là đất, em là cây không chỉ là lời hứa hẹn về sự bảo bọc, thủy chung mà còn là niềm tin vào một mùa xuân vĩnh hằng của hạnh phúc. Toàn bộ nhạc phẩm toát lên vẻ đẹp chân phương, rạng rỡ, là bài ca về sự sống và lòng biết ơn đối với những tình cảm chân thành, thiết thực, giúp con người tìm thấy ý nghĩa viên mãn trong sự gắn kết bền chặt.
HỢP ÂM
Tone: [G]
Đất vắng [G] cây đất ngừng ngừng hơi thở
Cây thiếu [C] đất cây sống sống với [Bm] ai!
Chuyện trăm [Em] năm ân tình cây và [C] đất
Cây bám rễ [D7] sâu, đất ôm chặt tận đáy [G] lòng
Những con [Em] đường trải dài bóng [Bm] mát
Những mảnh [C] vườn trái ngọt cây [D7] xanh
Ôi đẹp làm [Am] sao tình cây và [C] đất
Đem đến môi [D7] sinh sự sống cho [G] đời.
Trời xe [G] duyên nên khiến anh gặp [Em] em
Cho lứa đôi kết [D7] thành mộng ước của ngày [G] xanh
Rồi mai [Em] đây anh là đất em là [C] cây
Vinh phúc cho ai biết [D7] rằng từ đó mùa xuân vĩnh [G] hằng
HƯỚNG DẪN
Câu hát:
Ta bước qua hơn nửa đời người
Hướng dẫn hát:
- Nhấn chữ: bước, nửa, đời.
- Luyến: bước (luyến nhanh), nửa (luyến lên).
- Lấy hơi/Nghỉ: Trước ta, lơi cuối câu.
- Giọng: Giọng ngực.
- Khẩu hình: Mở vừa.
- Cao độ/Giọng: Cao độ vừa, kể chuyện.
- Biểu cảm/Cảm xúc: Trầm tư, chiêm nghiệm.
- Âm lượng/Cường độ: Nhẹ–vừa.
Câu hát:
Giờ tóc xanh đã điểm hai màu
Hướng dẫn hát:
- Nhấn chữ: giờ, điểm, màu.
- Luyến: điểm (luyến nhanh từ thấp lên), màu (rung, kéo).
- Lấy hơi/Nghỉ: Sau màu.
- Giọng: Giọng ngực.
- Khẩu hình: Tròn ở màu.
- Cao độ/Giọng: Vừa.
- Biểu cảm/Cảm xúc: Ngậm ngùi.
- Âm lượng/Cường độ: Nhẹ.
Câu hát:
Lê đôi chân mòn gót nhỏ đường trần
Hướng dẫn hát:
- Nhấn chữ: lê, mòn, nhỏ, trần.
- Luyến: lê (luyến lên), nhỏ (rung nhẹ).
- Lấy hơi/Nghỉ: Không.
- Giọng: Giọng ngực.
- Khẩu hình: Mở vừa, giữ ổn định.
- Cao độ/Giọng: Vừa–thấp.
- Biểu cảm/Cảm xúc: Mệt mỏi, từng trải.
- Âm lượng/Cường độ: Nhẹ.
Câu hát:
Đời người sao ngắn ngủi
Hướng dẫn hát:
- Nhấn chữ: đời, ngắn.
- Luyến: sao (rung nhẹ).
- Lấy hơi/Nghỉ: Trước đời.
- Giọng: Giọng ngực.
- Khẩu hình: Gọn.
- Cao độ/Giọng: Vừa.
- Biểu cảm/Cảm xúc: Thở dài, suy tư.
- Âm lượng/Cường độ: Nhẹ.
Câu hát:
Hỏi cuộc đời được mấy cái mười năm
Hướng dẫn hát:
- Nhấn chữ: hỏi, mấy, mười.
- Luyến: mười (rung, kéo).
- Lấy hơi/Nghỉ: Trước hỏi.
- Giọng: Giọng ngực.
- Khẩu hình: Mở vừa.
- Cao độ/Giọng: Vừa.
- Biểu cảm/Cảm xúc: Triết lý.
- Âm lượng/Cường độ: Nhẹ–vừa.
Câu hát:
Ta trách ta hay giận cuộc đời
Hướng dẫn hát:
- Nhấn chữ: trách, giận, đời.
- Luyến: trách (nhẹ), đời (kéo).
- Lấy hơi/Nghỉ: Trước ta.
- Giọng: Giọng ngực.
- Khẩu hình: Rõ phụ âm.
- Cao độ/Giọng: Vừa.
- Biểu cảm/Cảm xúc: Tự trách, hối tiếc.
- Âm lượng/Cường độ: Vừa.
Câu hát:
Giàu sang quên bạn hữu cơ hàn
Hướng dẫn hát:
- Nhấn chữ: giàu, quên, bạn, hàn.
- Luyến: hàn (rung).
- Lấy hơi/Nghỉ: Không.
- Giọng: Giọng ngực.
- Khẩu hình: Mở vừa.
- Cao độ/Giọng: Vừa.
- Biểu cảm/Cảm xúc: Day dứt.
- Âm lượng/Cường độ: Nhẹ–vừa.
Câu hát:
Khi gian nan mình mới hiểu lòng người
Hướng dẫn hát:
- Nhấn chữ: gian, hiểu, người.
- Luyến: hiểu (luyến nhẹ), người (kéo).
- Lấy hơi/Nghỉ: Trước khi.
- Giọng: Giọng ngực.
- Khẩu hình: Tròn ở người.
- Cao độ/Giọng: Vừa.
- Biểu cảm/Cảm xúc: Thấm thía.
- Âm lượng/Cường độ: Nhẹ.
Câu hát:
Đời chua cay đắng ngọt
Hướng dẫn hát:
- Nhấn chữ: chua, đắng, ngọt.
- Luyến: ngọt (rung).
- Lấy hơi/Nghỉ: Không.
- Giọng: Giọng ngực.
- Khẩu hình: Mở vừa.
- Cao độ/Giọng: Vừa.
- Biểu cảm/Cảm xúc: Chiêm nghiệm.
- Âm lượng/Cường độ: Nhẹ.
Câu hát:
Nhìn lại ta ta biết khóc hay ta cười
Hướng dẫn hát:
- Nhấn chữ: nhìn, biết, khóc, cười.
- Luyến: cười (luyến xuống, ngân).
- Lấy hơi/Nghỉ: Trước nhìn.
- Giọng: Giọng ngực.
- Khẩu hình: Khép dần ở cười.
- Cao độ/Giọng: Hạ nhẹ cuối câu.
- Biểu cảm/Cảm xúc: Tự vấn, chua xót.
- Âm lượng/Cường độ: Nhẹ.
Câu hát:
Ôi trần gian là nơi quán trọ
Hướng dẫn hát:
- Nhấn chữ: ôi, trần, quán.
- Luyến: ôi (kéo dài), quán (luyến lên).
- Lấy hơi/Nghỉ: Trước ôi.
- Giọng: Giọng ngực vang.
- Khẩu hình: Mở hơn đoạn trước.
- Cao độ/Giọng: Cao hơn phiên khúc.
- Biểu cảm/Cảm xúc: Bừng tỉnh, triết lý.
- Âm lượng/Cường độ: Vừa–mạnh.
Câu hát:
Mà ta là lữ khách qua đường
Hướng dẫn hát:
- Nhấn chữ: ta, lữ, đường.
- Luyến: lữ (nhẹ), đường (kéo).
- Lấy hơi/Nghỉ: Không.
- Giọng: Giọng ngực.
- Khẩu hình: Tròn ở đường.
- Cao độ/Giọng: Vừa.
- Biểu cảm/Cảm xúc: Buông xả.
- Âm lượng/Cường độ: Vừa.
Câu hát:
Kiếp vô thường được mất ai hay
Hướng dẫn hát:
- Nhấn chữ: kiếp, mất, hay.
- Luyến: hay (rung).
- Lấy hơi/Nghỉ: Trước kiếp.
- Giọng: Giọng ngực.
- Khẩu hình: Gọn.
- Cao độ/Giọng: Vừa.
- Biểu cảm/Cảm xúc: Vô thường.
- Âm lượng/Cường độ: Nhẹ–vừa.
Câu hát:
Gieo chua cay gieo nghiệp đời oan trái
Hướng dẫn hát:
- Nhấn chữ: gieo, nghiệp, oan.
- Luyến: gieo (từ thấp lên), oan (rung).
- Lấy hơi/Nghỉ: Không.
- Giọng: Giọng ngực.
- Khẩu hình: Mở vừa.
- Cao độ/Giọng: Vừa.
- Biểu cảm/Cảm xúc: Nhân quả, day dứt.
- Âm lượng/Cường độ: Vừa.
Câu hát:
Cuối con đường ta còn ta với ai
Hướng dẫn hát:
- Nhấn chữ: cuối, còn, ai.
- Luyến: ai (kéo dài, ngân).
- Lấy hơi/Nghỉ: Trước cuối.
- Giọng: Giọng ngực.
- Khẩu hình: Mở rồi khép dần.
- Cao độ/Giọng: Giảm dần cuối câu.
- Biểu cảm/Cảm xúc: Cô đơn, lắng đọng.
- Âm lượng/Cường độ: Giảm dần.
Câu hát:
Khi bước qua quán trọ cuộc đời
Hướng dẫn hát:
- Nhấn chữ: bước, quán, đời.
- Luyến: bước (nhẹ), đời (kéo).
- Lấy hơi/Nghỉ: Trước khi.
- Giọng: Giọng ngực.
- Khẩu hình: Mở vừa.
- Cao độ/Giọng: Vừa.
- Biểu cảm/Cảm xúc: Chia tay.
- Âm lượng/Cường độ: Nhẹ–vừa.
Câu hát:
Trần gian ơi lữ khách đi rồi
Hướng dẫn hát:
- Nhấn chữ: trần, lữ, rồi.
- Luyến: rồi (rung, kéo).
- Lấy hơi/Nghỉ: Không.
- Giọng: Giọng ngực.
- Khẩu hình: Khép dần.
- Cao độ/Giọng: Hạ.
- Biểu cảm/Cảm xúc: Buông bỏ.
- Âm lượng/Cường độ: Nhẹ.
Câu hát:
Sau lưng ta bỏ tất cả cho đời
Hướng dẫn hát:
- Nhấn chữ: sau, bỏ, đời.
- Luyến: đời (kéo).
- Lấy hơi/Nghỉ: Trước sau.
- Giọng: Giọng ngực.
- Khẩu hình: Mềm.
- Cao độ/Giọng: Vừa.
- Biểu cảm/Cảm xúc: Dứt khoát.
- Âm lượng/Cường độ: Nhẹ–vừa.
Câu hát:
Ngoảnh mặt ta chỉ là
Hướng dẫn hát:
- Nhấn chữ: ngoảnh, chỉ.
- Luyến: ngoảnh (nhẹ).
- Lấy hơi/Nghỉ: Không.
- Giọng: Giọng ngực.
- Khẩu hình: Gọn.
- Cao độ/Giọng: Vừa.
- Biểu cảm/Cảm xúc: Lặng lẽ.
- Âm lượng/Cường độ: Nhẹ.
Câu hát:
Đến rồi đi như lữ khách bên đường
Hướng dẫn hát:
- Nhấn chữ: đến, đi, lữ, đường.
- Luyến: đường (ngân dài, kết).
- Lấy hơi/Nghỉ: Trước đến.
- Giọng: Giọng ngực.
- Khẩu hình: Mở rồi khép chậm.
- Cao độ/Giọng: Hạ dần.
- Biểu cảm/Cảm xúc: Khép lại, an nhiên.
- Âm lượng/Cường độ: Nhẹ, kết bài.